พระกำแพงเชยคางข้างเม็ด พิมพ์กลาง กรุวัดอาวาสน้อย พิมพ์

พระกำแพงเชยคางข้างเม็ด พิมพ์กลาง กรุวัดอาวาสน้อย

        พระกำแพงเชยคางข้างเม็ดสวัสดีครับ ท่านผู้อ่านที่รักทุกท่าน วันนี้เรามาคุยกันถึงพระกรุพระเก่ากันบ้างนะครับ พระกรุที่ผมจะพูดถึงวันนี้เป็นพระกรุเนื้อชิน และเป็นพระปางลีลาที่ปัจจุบันไม่ค่อยได้พบเห็นกันแล้ว พระที่ผมจะพูดถึงก็คือพระกำแพงเชยคางข้างเม็ด ชื่ออาจจะยาวซักหน่อย ในสมัยก่อนๆ นั้นพระที่พบในจังหวัดกำแพงเพชร ที่เป็นพระปางลีลาจะพบอยู่ด้วยกันหลายพิมพ์ คนในสมัยนั้นมักจะเรียกพระพิมพ์ปางลีลาว่าพระกำแพงเขย่ง อันเนื่องมาจากว่าเป็นพระที่พบในกำแพงเพชรจึงใช้คำว่ากำแพงเป็นชื่อนำ ส่วนเขย่งนั้นก็คือกิริยาในการเยื้องย่างดำเนินนั่นเองครับ

ส่วนชื่อต่อท้ายคำว่ากำแพงเขย่งนั้น ก็จะเรียกตามรูปร่างสัณฐานของพระเป็นสำคัญ เนื่องจากพบพระปางลีลาหลายๆ กรุและหลายพิมพ์ ต่อมาเรียกให้สั้นเข้าก็เหลือแต่คำว่า กำแพง แล้วต่อท้ายพิมพ์เข้าไป เช่น พระกำแพงเม็ดขนุน พระกำแพงกลีบจำปา พระกำแพงพลูจีบ พระกำแพงขาว พระกำแพงฝักดาบ และพระกำแพงเชยคางข้างเม็ด เป็นต้น

ชื่อพระกำแพงเชยคางข้างเม็ด ก็เนื่องมาจากพิมพ์ของพระ เป็นปางลีลา อยู่ในซุ้มเรือนแก้ว ระหว่างเส้นซุ้มเรือนแก้วจะมีลวดลายเป็นเม็ดกลมๆ ประดับอยู่ตลอดซุ้มเรือนแก้ว และพระหัตถ์ซ้ายขององค์พระจะอยู่ตรงใกล้ๆ กับคางของพระพอดี คล้ายลักษณะกำลังเชยคางนั่นเอง จึงเป็นที่มาของคำว่าเชยคางข้างเม็ดครับ

พระกำแพงเชยคางข้างเม็ดนี้ขุดพบกันมานานมากแล้ว และพบกันต่อมาในราวปี พ.ศ.2495 พบพระครั้งแรกที่กรุวัดพระบรมธาตุ ฝั่งนครชุม และยังพบพระตามที่ต่างๆ ในลานทุ่งเศรษฐีอีกด้วย ต่อมาก็พบที่กรุวัดอาวาสน้อยและวัดสี่อิริยาบถอีก พระที่พบส่วนมากเป็นพระเนื้อชินเงิน มีพิมพ์ที่พบ 3 พิมพ์ คือพระพิมพ์ใหญ่ พบเห็นน้อยมาก พระพิมพ์กลาง พบเป็นจำนวนมากกว่าพิมพ์อื่นๆ และเช่าหาเป็นพิมพ์มาตรฐาน นอกจากนี้ ยังพบพระพิมพ์เล็กอีกจำนวนหนึ่ง ผิวของพระถ้าเป็นของกรุวัดบรมธาตุและกรุบริเวณทุ่งเศรษฐีจะมีผิวสนิมตีนกาเป็นสีดำๆ เป็นส่วนใหญ่ ส่วนที่พบที่กรุวัดอาวาสน้อยและวัดสี่อิริยาบถมักจะมีผิวปรอทหลงเหลืออยู่ ผิวมักจะออกขาวซีดๆ ที่พบเป็นชินแก่ตะกั่ว มีไขขาวและสนิมแดงก็พบบ้างแต่น้อยมาก พระทั้งสามพิมพ์จะมีลักษณะคล้ายกันมาก ต่างกันที่ขนาด พระพิมพ์ใหญ่จะมีขนาดประมาณ 2.2 คูณ 5.6 ซ.ม. พระพิมพ์กลางประมาณ 2 คูณ 5 ซ.ม. พระพิมพ์เล็กประมาณ 1.7 คูณ 4.6 ซ.ม.

พระกำแพงเชยคางข้างเม็ดในสมัยก่อนนั้นเล่นหาค่านิยมใกล้เคียงกับพระกำแพงเม็ดขนุนเลยทีเดียว พุทธคุณก็เด่นทางโชคลาภโภคทรัพย์ เจริญก้าวหน้า แคล้วคลาดและคงกระพันครับ ในปัจจุบันนั้นหาชมของแท้ๆ ยากมากครับ แทบไม่ค่อยได้เห็นกันเลย ในวันนี้ผมก็ได้นำรูปพระกำแพงเชยคางข้างเม็ด พิมพ์กลาง กรุวัดอาวาสน้อย มากให้ชมกันครับ

ด้วยความจริงใจ:แทน ท่าพระจันทร์ข่าวสด