พระเครื่อง
Home บทความ บทความพระเครื่อง นานาสาระพระเครื่อง พระพุทธรูปสมัยอู่ทองสุวรรณภูมิ (พระพุทธรูปศิลปะอู่ทองสุวรรณภูมิ)
ค้นหาข่าว/บทความ:
  
ค้นหาพระเครื่อง/วัตถุมงคล:


พระพุทธรูปสมัยอู่ทองสุวรรณภูมิ (พระพุทธรูปศิลปะอู่ทองสุวรรณภูมิ) PDF พิมพ์ อีเมล

พระพุทธรูปสมัยอู่ทองสุวรรณภูมิ (พระพุทธรูปศิลปะอู่ทองสุวรรณภูมิ)

ในการศึกษาทางประวัติศาสตร์และโบราณคดี ดินแดนสุวรรณภูมิ ซึ่งแปลว่า แผ่นดินทอง มีปรากฏในเอกสารอินเดีย ลังกา และจดหมายเหตุปโตเลมี ตลอดจนคัมภีร์ทางพุทธศาสนามาเนิ่นนานแล้ว ในบางครั้งจะถูกเรียกในความหมายเดียวกันว่า "สุพรรณภูมิ" นับเป็นดินแดนอันรุ่งเรือง หรือ "แผ่นดินทอง" ของพุทธศาสนา มีการเผยแผ่และขยายตัวของพุทธศาสนาในระดับสูง โดย "สุวรรณภูมิ" จะเป็นภาพรวมของดินแดนในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ หรือดินแดนตลอดแหลมมลายูอันถูกนับเนื่องเข้าเป็น "ชมพูทวีป" มีอายุในราวพุทธศตวรรษที่ 17-18 ซึ่งแตกต่างจาก "แคว้นสุพรรณภูมิ" ที่ปกครองโดยราชวงศ์สุพรรณบุรี ตั้งแต่พุทธศตวรรษที่ 19 เป็น ต้นมา

ช่วงเวลาของ "สุวรรณภูมิ" นั้น เป็นรอยต่อที่คาบเกี่ยวกันระหว่างทวารวดี-ลพบุรี เป็นยุคสมัยก่อนสุโขทัยในบริเวณตอนเหนือ และอยุธยาในบริเวณที่ราบลุ่มภาคกลาง โดยศูนย์กลางของดินแดนได้ถูกนักประวัติศาสตร์ นักโบราณคดีถกเถียงกันอย่างมากมาย ก่อนจะสรุปกันแน่ชัดว่า ดินแดนสุวรรณภูมินั้นน่าจะมีศูนย์กลางอยู่ที่ อ.อู่ทอง หรือ อ.จระเข้สามพันเก่า จ.สุพรรณบุรี ดังข้อสันนิษฐานของ ศาสตราจารย์ฌอง บวซเซลิเยร์ (Prof.Jean Boisselier) นักโบราณคดีชาวฝรั่งเศส ซึ่งได้ร่วมกับกรมศิลปากรดำเนินการขุดแต่งโบราณสถานในเขตอำเภออู่ทอง ที่ว่า "เท่าที่ทราบจากหลักฐานต่างๆ ทางด้านประวัติศาสตร์ ข้าพเจ้าคิดว่าเมืองอู่ทองคงเป็นเมืองสุพรรณบุรีเมืองแรก คือเป็นราชธานีแห่งอาณาจักรสุวรรณภูมิ และเขตแดนด้านตะวันตกของอาณาจักรนี้ตรงกับ "เขตทอง" หรือ จินหลิน (Chin lin) ของนักประวัติศาสตร์จีนนั่นเอง"

ความเข้าใจดั้งเดิมเกี่ยวกับ เรื่องราวของเมืองอู่ทองทางด้านประวัติศาสตร์นั้น ตั้งอยู่บนพื้นฐานพระวินิจฉัยของ สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ซึ่งทรงสันนิษฐานว่า เมืองอู่ทอง จ.สุพรรณบุรีนั้น เป็นเมืองเก่าของพระเจ้าอู่ทอง ปฐมกษัตริย์ผู้สร้างกรุงศรีอยุธยา ก่อนจะพาผู้คนอพยพหนีโรคระบาดไปสร้างเมืองใหม่ แต่จากการขุดค้นทางโบราณคดีในปัจจุบันพบว่า โบราณสถาน โบราณวัตถุนั้น มีอายุเก่าแก่กว่าพุทธศตวรรษที่ 19 และทิ้งร้างก่อนสมัยพระเจ้าอู่ทองหลายร้อยปี ซากเมืองและศิลปะที่ปรากฏคาบเกี่ยวอยู่ในช่วงทวารวดี-ลพบุรี อันนำมาสู่ข้อสรุปถึงดินแดน "สุวรรณ ภูมิ" ที่มีศูนย์กลางอยู่ที่เมืองอู่ทอง จ.สุพรรณ บุรี อันเป็นต้นแบบของพุทธศิลป์ "อู่ทองสุวรรณภูมิ"

ในคัมภีร์ทางพุทธศาสนา ได้กล่าวถึงดินแดนสุวรรณภูมิอันเป็นศูนย์กลางแห่งพุทธศาสนาในชมพูทวีป ซึ่งพระเจ้าอโศกมหาราชได้ทรงส่งพระโสณเถระและพระอุตตรเถระมาเผยแผ่ศาสนายัง ศูนย์กลางแห่งสุวรรณภูมิ ซึ่งได้แก่ เมืองอู่ทอง จ.สุพรรณบุรี นับเป็นสิ่งชี้ชัดถึงความหมายและความสำคัญของ "สุวรรณภูมิ" ทางพุทธศาสนาอย่างชัดเจน มีการขุดค้นพบพุทธศิลปะเก่าแก่ในจังหวัดสุพรรณบุรีมากมาย โดยเฉพาะพระพุทธประติมากรรมบูชาอายุราวพุทธศตวรรษที่ 17-18 พบที่อำเภออู่ทอง บ้านหนองแจง อำเภอดอนเจดีย์ อำเภอเมือง และอำเภอเดิมบางนาง บวช โดยเฉพาะที่อำเภออู่ทอง หรืออำเภอจระ เข้สามพันเก่า จะพบพระพุทธรูปบูชาอู่ทอง-สุวรรณภูมิมากเป็นพิเศษ นับเป็นสิ่งยืนยันถึงความเป็นศูนย์กลางแห่งพุทธศาสนาของดินแดนสุวรรณภูมิ ก่อนที่จะกระจายไปยังภูมิภาคต่างๆ ได้เป็นอย่างดี

พระพุทธรูปสมัยอู่ทองสุวรรณภูมิ ซึ่งถือเป็นต้นกำเนิดของพระพุทธรูปศิลปะของคนไทย ซึ่งมีพระพุทธลักษณะโดยทั่วไปคือ พระเกศเป็นฝาละมี เม็ดพระศกเป็นเหมือนเม็ดสาคู หัวกะโหลกใหญ่เป็นเหมือนกะโหลกซอ มีพระโอษฐ์หนาและแบะ พระเนตรมองต่ำในลักษณะที่มีสมาธิเหมือนมองที่ฝ่ามือของพระองค์ พระขนงจะเน้นความสูงต่ำของเปลือกตาเท่านั้น บ่งถึงศิลปะอันสูงส่ง พระกรรณทั้งสองข้างใหญ่และยาวจรดบ่า พระหัตถ์ขวาท่านจะใหญ่และแข็งในพุทธลักษณะพิมพ์สะดุ้งมาร พระหัตถ์ซ้ายจะวางอยู่บนพระเพลา มีนิ้วชี้ยกขึ้นเพื่อเน้นให้เห็นว่าบนกลางฝ่าพระหัตถ์มีลูกสมอ เราเรียกว่าเป็นปางสานสมอ เพื่อเพ่งให้เข้าสู่สมาธิ รัดประคดขององค์พระอันเป็นเอกลักษณ์สำคัญจะเห็นได้ชัดทั้งด้านหน้าและด้าน หลังขององค์พระพุทธรูปครับผม

คอลัมน์ พันธุ์แท้พระเครื่อง
โดย ราม วัชรประดิษฐ์

 
 

Main Menu

VirtueMart Login