พระเครื่อง
Home บทความ บทความพระพุทธศาสนา รักษาอุโบสถ
ค้นหาข่าว/บทความ:
  
ค้นหาพระเครื่อง/วัตถุมงคล:


รักษาอุโบสถ PDF พิมพ์ อีเมล

รักษาอุโบสถ

เวลาที่เราไปที่วัด คงเคยได้ยินคำว่า "รักษาอุโบสถ" อุโบสถเป็นเรื่องของกุศลกรรมสำคัญประการหนึ่งของคฤหัสถ์ แปลว่า เป็นอุบายขัดเกลากิเลสอย่างหยาบให้เบาบางลง เป็นทางแห่งความสงบและความสุขอย่างสูงสุดในพระพุทธศาสนา

เพราะฉะนั้นพุทธศาสนิกชนผู้อยู่ในฆราวาสวิสัย จึงนิยมเอาใจใส่หาโอกาสประพฤติปฏิบัติตามสมควร อุโบสถของคฤหัสถ์ที่กล่าวนี้มี 2 อย่าง คือ

    1.ปกติอุโบสถ อุโบสถที่รับรักษากันตามปกติเฉพาะวันหนึ่ง คือ หนึ่งอย่างที่รักษากันตามปกติ

    2.ปฏิชาครอุโบสถ คือ อุโบสถที่รับรักษาเป็นพิเศษกว่าปกติ คือ รักษาคราวละ 3 วัน จัดเป็นวันรับวันหนึ่ง วันรักษาวันหนึ่ง และวันส่งวันหนึ่ง เช่น จะรักษาอุโบสถวัน 8 ค่ำ ต้องรับและรักษามาแต่วัน 7 ค่ำ ตลอดไปถึงสุดวัน 9 ค่ำ คือ ได้อรุณใหม่ของวัน 10 ค่ำนั่นเอง จึงหยุดรักษา

          อุโบสถทั้ง 2 อย่างนี้ต่างกันเฉพาะวันที่รักษามากน้อยกว่ากันเท่านั้น และการรักษาอุโบสถทั้ง 2 อย่างนี้ โดยเนื้อแท้ก็คือสมาทานรักษาศีล 8 อย่างเคร่งครัด เป็นเอกัชฌสมาทานมั่นคงอยู่ด้วยความผูกใจจนตลอดกาลของอุโบสถที่ตนสมาทานนั้น

         จึงเป็นเหตุให้เกิดประโยชน์สำคัญดังกล่าว แล้วการรักษาอุโบสถนี้ประกอบด้วยพิธีกรรม ซึ่งปฏิบัติกันมาโดยระเบียบต่อไปนี้ เมื่อตั้งใจจะรักษาอุโบสถวันพระใดพึงตื่นแต่เช้ามืดก่อนรุ่งอรุณของวันนั้น พอได้เวลารุ่งอรุณของวันนั้นเตรียมตัวให้สะอาดเรียบร้อย ตลอดถึงการบ้วนปากแล้วบูชาพระ เปล่งวาจาอธิษฐานอุโบสถด้วยตนเองก่อนว่า "อิมัง อัฏฐังคะสะมันนาคะตัง พุทธะปัญญัตตังอุโปสะถัง อิมัญจะ รัตติง อิมัญจะ ทิวะสัง สัมมะเทวะ อะภิรักขิตุง สะมาทิยามิ"

         แปลเป็นภาษาไทยว่า "ข้าพเจ้าขอสมาทานเอาซึ่งองค์อุโบสถศีลที่พระพุทธเจ้าทรงบัญญัติไว้ อันประกอบด้วยองค์แปดประการนี้ เพื่อที่จะรักษาไว้ให้ดี มิให้ขาด มิให้ทำลาย ตลอดคืนหนึ่งและวันหนึ่งในเวลาวันนี้"

          ส่วนอุโบสถศีลแปดประการนี้ คือ 1.เว้นจากฆ่าสัตว์ 2.เว้นจากการลักขโมย 3.เว้นจากประพฤติกรรมที่เป็นข้าศึกแก่พรหมจรรย์ 4.เว้นจากเจรจาคำเท็จล่อลวงผู้อื่น 5.เว้นจากดื่มกินสุราเมรัยอันเป็นเหตุที่ตั้งแห่งความประมาท 6.เว้นจากบริโภคอาหารตั้งแต่เวลาพระอาทิตย์เที่ยงแล้วไปจนถึงเวลาอรุณขึ้นมาใหม่ 7.เว้นจากฟ้อนรำขับร้อง ประโคมเครื่องดนตรี และการดูการละเล่น ทัดทรงประดับด้วยดอกไม้ ของหอม เครื่องประดับ 8.เว้นจากนั่งนอนเหนือเตียงตั่งม้าที่มีเท้าสูงเกินประมาณ

ในการให้ศีลอุโบสถนี้ บางวัดให้เฉพาะคำบาลี มิได้แปลให้ บางวัดให้คำแปลด้วย สุดแต่นิยมอย่างใดตามความเหมาะสมของบุคคลและสถานที่นั้นๆ

คอลัมน์ ศาลาวัด